काठमाडाैं, ६ भदाै । चन्द्रमामा यान पठाउने भारत चाैथाे देश भएकाे छ । एक महिना अगाडी भारतले पठाएकाे चन्द्रयान–३ चन्द्रमामा सफलतापूर्वक अवतरण भएसँगै चन्द्रमामा यान पठाउने भारत चाैथाे देश बनेकाे हाे ।

भारतीय समयअनुसार ६ बजेर ४ मिनेटमा चन्द्रयान–३ चन्द्रमामा अवतरण भएकाे छ । याेसँगै भारत चन्द्रमाको दक्षिणी ध्रुवमा यान अवतरण गर्ने पहिलो देश बनेकाे छ । भारतको चन्द्रयान–३ भन्दा केही दिनअघि चन्द्रमाको दक्षिणी ध्रुवमा अवतरण गर्ने तयारीमा रहेको रुसको यान लुना–२५ दुर्घटनामा परेपछि भारत पहिलो भएको हो ।

अमेरिका, रुस र चीनले चन्द्रमाको भू–मध्य रेखा नजिक यान अवतरण गरे पनि कसैले पनि दक्षिणी ध्रुवमा अवतरण गरेका छैनन् । चन्द्रयान–३ का प्रमुख लक्ष्यमध्ये एक पानीमा आधारित बरफको खोजी गर्नु हो । भविष्यमा चन्द्रमामा मानव बसोबास हुनसक्ने तर्कलाई सघाउने वैज्ञानिकहरू बताउँछन् ।

गएकाे जुलाई १४ तारिखमा भारतीय समयअनुसार दिउँसाे २ बजेर ३५ मिनेटमा हरिकाेटाबाट उडान भरेकाे चन्द्रयान–३, ४० दिनकाे लामाे यात्रा पूरा गरेर चन्द्रमासम्म पुगेकाे हाे ।

चार वर्षअघि चन्द्रयान–२ चन्द्रमामा अवतरण गर्ने क्रममा दुर्घटना भएपछि त्यसलाई थप परिष्कृत गर्दै भारतले चन्द्रयान–३ बनाएको हो । सन् २००८ मा भारतले पठाएको पहिलो चन्द्र 'मिसन' चन्द्रयान-१ ले चन्द्रमाको सतहमा पानीका अणुहरू रहेको पत्ता लगाएको थियो ।

चन्द्रयानकाे अवतरणको दृश्यलाई भारतीय अन्तरिक्ष अनुसन्धान संस्था (इसरो)ले युट्युव र फेसबुकबाट प्रत्यक्ष प्रसारण गरेको थियो । ब्रिक्स सम्मेलनका लागि दक्षिण अफ्रिका पुगेका भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले प्रत्यक्ष प्रसारण हेरेका थिए । उनले आजै बेलुका देशवासीलाई सम्बोधन गर्ने कार्यक्रम छ ।

भारतले चन्द्रयान सफलतापूर्वक चन्द्रमामा अवतरण गराउन सफल भएकाेमा पूर्वप्रधानमन्त्री तथा नेकपा एमालेका अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीले शुभकामना दिँदै पूर्वीय ज्ञानले विज्ञानको क्षेत्रमा महत्त्वपूर्ण सफलता हासिल गरेको बताएका छन् ।

‘आज भारतको चन्द्र यान - ३ चन्द्रमाको दक्षिणी ध्रुव (South pole) मा अवतरण गरेको छ। यस मिसनको सफलताका लागि भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीजी, वैज्ञानिक र भारतबासी सबैलाई बधाई ! पूर्वीय ज्ञानले विज्ञानको क्षेत्रमा महत्त्वपूर्ण सफलता हासिल गरेको छ, हामी पनि खुसी छौं ।’ ओलीले भनेका छन् ।